Góry Stołowe – kraina Ducha Gór

Park Narodowy Gór Stołowych to chyba najbardziej niezwykły pod względem krajobrazu zakątek Polski: osnute legendami włości Ducha Gór, kraina skalnych grzybów i zaklętych w kamień ludzi i zwierząt.

Park Narodowy Gór Stołowych to świetne miejsce na pierwsze górskie wędrówki z dzieckiem. Zresztą, nie będą się tu nudzić ani starsze dzieci, ani dorośli. Park obejmuje jedyne w Polsce góry o budowie płytowej i zarazem jeden z najbardziej niezwykłych krajobrazowo zakątków kraju: skalne labirynty, niezwykłe formy głazów, a także piękne lasy świerkowo-jodłowe i torfowiska. Nigdzie indziej w całym kraju, ani w Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, ani w Tatrach czy Beskidach, nie ma tak wielkiego nagromadzenia niesamowitych form skalnych. Niektóre głazy przypominają ogromne grzyby, inne – postaci ludzkie albo zwierzęta. Jest też niezwykły blok skalny-chybotek, który można niewielkim wysiłkiem rozhuśtać jak kołyskę. Wędrując szlakami, możemy zajrzeć do Diabelskiej Kuchni, wspiąć się na Tron Liczyrzepy, dojść do Piekła, pogimnastykować zarówno ciało (przeciskając się między skałami), jak i wyobraźnię, a nawet zobaczyć śnieg w środku lata (w niektórych ciasnych przejściach, gdzie nie docierają promienie słoneczne). W geologicznej skali czasu obszar ten podlega bardzo aktywnym zmianom – w pionie przesuwa się o ok. 0,15 mm rocznie. Badania prowadzone w Piekiełku pokazują, że przez rok spełza ono w dół o 0,4 mm.

Góry Stołowe wedle legend są królestwem Ducha Gór, znanego też jako Liczyrzepa, Karkonosz i Rubenzahl. Potrafi on przybierać rozmaite postaci, ukrywać się przed ludzkim wzrokiem i ukazywać jedynie wybranym. Jest opiekunem całych Sudetów, ale najwięcej legend z nim związanych dotyczy właśnie Gór Stołowych oraz dalszej części pasma, leżącej w Czechach – Broumowskich Ścian. Szczególną opieką Ducha Gór musiał się cieszyć Franz Pabel – pierwszy przewodnik górski w Sudetach i twórca trasy turystycznej na Szczelińcu, którą można przemierzać do dziś. Poświęconą jego pamięci tablicę można oglądać obok tablic upamiętniających pobyt słynnych osobistości: poety Johanna Wolfganga Goethego i Johna Quincy’ego Adamsa, prezydenta USA. Tutejsze niesamowite formacje skalne nadal bywają inspiracją do tworzenia nowych opowieści. Warto wiedzieć, że tu właśnie kręcone były niektóre sceny „Księcia Kaspiana” (druga część „Kronik Narni”), m.in. spotkanie Kaspiana z karłami i wędrówka rodzeństwa Pevensie przez góry.

Góry Stołowe to jednak nie tylko skalne labirynty i ostańce, lecz także rozległe lasy bukowe i świerkowe oraz torfowiska porośnięte przez lasy (tzw. torfowiska wysokie). Do osobliwości miejscowej fauny należą m.in. muflony, nietoperze, dwa gatunki ryjówki, a także czarne wiewiórki.

Szczeliniec Wielki (919 m n.p.m.) czy Błędne Skały to prawdziwe labirynty wąskich szczelin i przejść. Z tarasów widokowych na Szczelińcu roztaczają się wspaniałe widoki na odległe pasmo Gór Sowich oraz malownicze pola uprawne i miasteczka położone poniżej urwiska skalistych szczytów. Z kolei Błędne Skały to najciekawszy w Polsce skalny labirynt, pełny wąskich przejść, przez które trzeba się przeciskać. Tych dwóch najpopularniejszych atrakcji przyrodniczych Gór Stołowych nie wolno pominąć, ale ciekawą wycieczkę można sobie zrobić np. do Skalnych Grzybów czy skrajem Torfowiska Batorowskiego – te trasy pozwalają oglądać mniej zatłoczone zakątki parku. Szczególnie malownicza jest trasa wiodąca przez Narożnik, Kopę Śmierci i Urwisko Batorowskie. Widoki ze skalnych wychodni są wspaniałe. Zejście w dół w rejonie Skał Puchacza, wiodące szlakiem niebieskim, to jeden z najtrudniejszych odcinków znakowanych tras w Sudetach – urwisko jest bardzo strome, trzeba korzystać z łańcuchów i czepiać się pni drzew. Niezbyt zatłoczone, a urokliwe są też okolice jedynego większego wodospadu w Górach Stołowych – wodospadu Pośny, dokąd można dotrzeć zielonym szlakiem z pierwszego parkingu na terenie parku (jadąc od strony Radkowa). Innym mało popularnym miejscem jest rejon Skałek Łężyckich, zwany „łężycką sawanną” – rozległe łąki o charakterze stepowym, gdzie występuje wiele rzadkich gatunków roślin. Nad trawiastą wierzchowiną górują rozrzucone to tu, to tam samotne skałki.

Świetną bazą wypadową w Góry Stołowe jest Karłów, położony u samych stóp Szczelińca. Interesujące szlaki wychodzą też z Wambierzyc i Kudowy-Zdrój. Siedziba dyrekcji parku narodowego znajduje się w Kudowie-Zdrój; jest tu również niewielkie muzeum przyrodnicze poświęcone środowisku naturalnemu Gór Stołowych i jedyne w Polsce Muzeum Żaby. Na terenie parku, przy wyjściach na szlaki, znajduje się kilkanaście oznaczonych bezpłatnych parkingów – parkowanie poza oznaczonymi miejscami jest zabronione.

Park Narodowy Gór Stołowych
www.pngs.com.pl
Portal turystyczny Ziemi Kłodzkiej
www.ziemiaklodzka.pl
Mapa turystyczna Gór Stołowych
http://mapa-turystyczna.pl/gory-stolowe

Dodaj komentarz